Nie bądź cyniczny wobec cynku

Cynk jest pierwiastkiem niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania, wzrostu i rozwoju organizmu ludzkiego[1]. Jest składnikiem wielu enzymów, bądź ich aktywatorem, bierze udział w metabolizmie białek, węglowodanów oraz tłuszczy. Występuje w nerkach, mięśniach, skórze, kościach, a u mężczyzn także w prostacie[2]. (…)

Aby utrzymać płodność, potencję i sprawność seksualną na zadowalającym poziomie należy zapewnić organizmowi podaż tego mikropierwiastka na poziomie średniego zapotrzebowania (9,4mg; zalecana dawka - 11mg). Niestety więcej niż połowa mężczyzn nie dostarcza tej dawki w codziennej diecie.[3] Przyczyną takiej sytuacji są nieodpowiednie nawyki żywieniowe, chemizacja rolnictwa, zanieczyszczenia środowiska naturalnego, spożywanie nieodpowiednio przetworzonej żywności.(…)

 

Produkt

Zawartość cynku

[mg/100g]

Ostrygi

Korzeń imbiru

Mięso jagnięce

Pekany

Suchy groch

Żółtko jaja

Orzechy ziemne

Migdały

Łupacz

Zielony groszek

Krewetki

 Rzepa

148,7

6,8

5,3

4,5

4,2

3,5

3,2

3,1

1,7

1,6

1,5

1,2

Cynk ma kluczowe znaczenie w rozwoju i różnicowaniu się komórek. (…) Niedobory cynku powodują szkody oksydacyjne w strukturach DNA oraz w chromosomach. Liczne badania wykazują korelację pomiędzy niedostatecznym spożyciem cynku a rozwojem i progresją nowotworów prostaty[4]. (…)

Gruczoł krokowy składa się z części obwodowej, strefy centralnej oraz strefy przejściowej. Część obwodowa odgrywa największą rolę w odniesieniu do związków cynku z rozwojem nowotworów. W części tej gromadzi się najwięcej tego pierwiastka, tj. dziesięciokrotnie więcej niż w innych tkankach miękkich[5]. Akumulacja cynku w prostacie ma na celu hamowanie proliferacji [zdolność mnożenia się komórek – przyp.red.] komórek oraz powstawania i migracji komórek nowotworowych [6].W raku stercza (PCA) komórki prostaty tracą zdolność kumulacji cynku. W związku z tym pierwiastek ten odgrywa bardzo ważną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu prostaty oraz patogenezie nowotworu gruczołu krokowego[7] .

W badaniu Leitzmann’a i wsp. (2003) przebadano zapadalność na nowotwór prostaty wśród mężczyzn stosujących suplementację cynkiem. W badaniu wzięło udział 46 974 mężczyzn, których poddano obserwacji trwającej 14 lat.

Z przedstawionych danych jednoznacznie wynika, że cynk odgrywa istotną rolę w patogenezie zaburzeń funkcjonowania prostaty. W przypadku przerostu prostaty następuje kumulacja tego pierwiastka w gruczole krokowym. W porównaniu z prawidłowymi wartościami jego zawartość wzrasta o 65%. Natomiast w przypadku nowotworu obserwuje się znaczny spadek zawartości cynku w prostacie, o około 68% w stosunku do wartości prawidłowej[8].

Poziom suplementacji cynkiem [mg/dzień] Liczba przypadków raka prostaty [liczba osób]
0 2127
1-24 469
25-74 215
75-100 54
>100 36

Powyższe badania potwierdzają znaczący udział niedoborów cynku w patogenezie chorób gruczołu sterczowego. Niedobory tego pierwiastka są ściśle skorelowane z występowaniem u mężczyzn przerostu oraz nowotworu prostaty. Odpowiednia podaż cynku w diecie skutecznie obniża ryzyko patologicznych zmian gruczołu krokowego. Należy jednak pamiętać, aby poziom ten był kontrolowany przez lekarza, gdyż nadmierne spożycie cynku może być toksyczne dla ludzkiego organizmu.

Powyższe badania potwierdzają znaczący udział niedoborów cynku w patogenezie chorób gruczołu sterczowego. Niedobory tego pierwiastka są ściśle skorelowane z występowaniem u mężczyzn przerostu oraz nowotworu prostaty. Odpowiednia podaż cynku w diecie skutecznie obniża ryzyko patologicznych zmian gruczołu krokowego. Należy jednak pamiętać, aby poziom ten był kontrolowany przez lekarza, gdyż nadmierne spożycie cynku może być toksyczne dla ludzkiego organizmu.

Fragment pracy inżynierskiej Mariusza Baski,
studenta warszawskiej SGGW na wydziale Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji.
[1] Puzanowska-Tarasiewicz i wsp., 2009b
[2] Zdrojewicz i Wiśniewska, 2005
[3] Zdrojewicz i Wiśniewska, 2005
[4] Śliwiński i wsp., 2009
[5] Costello i wsp., 2004
[6] Franklin i Costello, 2007
[7] Feng i wsp., 2002
[8] Franklin i Costello, 2006